Poradnia Prawa Żywnościowego
Norma handlowa dla truskawek
(rozporządzenie delegowane Komisji 2023/2429 z dnia 17 sierpnia 2023 r.
uzupełniające rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1308/2013 w odniesieniu do norm handlowych dotyczących sektora owoców i warzyw, niektórych przetworów owocowych i warzywnych oraz sektora bananów)
I. DEFINICJA PRODUKTU
Niniejszą normę stosuje się do odmian uprawnych truskawek pochodzących od rodzaju Fragaria L., które są dostarczane konsumentowi świeże, z wyłączeniem truskawek przeznaczonych do przetwórstwa przemysłowego.
II. PRZEPISY DOTYCZĄCE JAKOŚCI
Celem normy jest określenie wymagań jakościowych dla truskawek, po ich przygotowaniu i zapakowaniu.
Na etapach następujących po wysyłce produkty mogą jednak wykazywać w stosunku do wymagań normy:
| — |
nieznaczne obniżenie świeżości i jędrności, |
| — |
dla produktów innych niż produkty klasy „ekstra” – niewielkie objawy zepsucia w związku z ich rozwojem i tendencją do psucia się. |
A. Wymagania minimalne
We wszystkich klasach jakości, z zastrzeżeniem przepisów szczególnych dla danej klasy i dopuszczalnej tolerancji, truskawki muszą być:
| — |
całe, nieuszkodzone, |
| — |
zdrowe, wyklucza się produkty z objawami gnicia lub zepsucia, które czynią je niezdatnymi do spożycia, |
| — |
czyste, praktycznie wolne od jakichkolwiek widocznych substancji obcych, |
| — |
o świeżym wyglądzie, ale niemyte, |
| — |
praktycznie wolne od szkodników, |
| — |
praktycznie wolne od uszkodzeń spowodowanych przez szkodniki, |
| — |
z kielichem (z wyjątkiem poziomek); kielich i szypułka (jeżeli jest) muszą być świeże i zielone, |
| — |
wolne od nadmiernego zawilgocenia zewnętrznego, |
| — |
wolne od jakichkolwiek obcych zapachów lub smaków. |
Truskawki muszą być wystarczająco rozwinięte i odpowiednio dojrzałe. Ich stopień rozwoju i stan muszą umożliwiać im:
| — |
wytrzymanie transportu i przeładunku oraz |
| — |
dotarcie do miejsca przeznaczenia w zadowalającym stanie. |
B. Klasyfikacja
Truskawki klasyfikowane są w trzech następujących klasach:
(i) klasa „ekstra”
Truskawki w tej klasie muszą być najwyższej jakości. Muszą być charakterystyczne dla danej odmiany.
Muszą mieć:
| — |
połyskliwy wygląd, zgodnie z cechami charakterystycznymi danej odmiany, |
| — |
muszą być wolne od zanieczyszczenia ziemią. |
Muszą być wolne od wszelkich wad, z wyjątkiem bardzo nieznacznych wad powierzchniowych, pod warunkiem że nie mają one wpływu na ogólny wygląd produktu, jego jakość, utrzymanie jakości oraz prezentację w opakowaniu:
(ii) klasa I
Truskawki w tej klasie muszą być dobrej jakości. Muszą być charakterystyczne dla danej odmiany.
Mogą jednak posiadać następujące nieznaczne wady, pod warunkiem że nie wpływają one na ogólny wygląd produktu, jego jakość, trwałość i prezentację w opakowaniu:
| — |
nieznaczna wada kształtu, |
| — |
niewielka biała powierzchnia, nie większa niż jedna dziesiąta łącznej powierzchni owocu, |
| — |
lekkie powierzchniowe odgniecenia. |
Muszą być praktycznie wolne od zanieczyszczenia ziemią.
(iii) klasa II
Do tej klasy zalicza się truskawki, które nie kwalifikują się do wyższych klas, ale spełniają wymagania minimalne określone w pkt A.
Dopuszczalne są następujące wady, pod warunkiem że truskawki zachowują swoje podstawowe cechy pod względem jakości, utrzymania jakości oraz prezentacji:
| — |
wady kształtu, |
| — |
biała powierzchnia, nie większa niż jedna piąta łącznej powierzchni owocu, |
| — |
nieznaczne suche odgniecenia, bez tendencji do powiększania się, |
| — |
nieznaczne ślady ziemi. |
III. PRZEPISY DOTYCZĄCE KLASYFIKACJI WEDŁUG WIELKOŚCI
Wielkość określa się na podstawie największej średnicy przekroju poprzecznego.
Wielkość minimalna wynosi:
| — |
25 mm w klasie „ekstra”, |
| — |
18 mm w klasie I i II. |
Nie ma określonej wielkości minimalnej dla poziomek.
IV. PRZEPISY DOTYCZĄCE TOLERANCJI
Na wszystkich etapach obrotu w każdej partii dopuszcza się tolerancję w odniesieniu do jakości i wielkości dla produktów niespełniających wymagań wskazanej klasy.
A. Tolerancje dotyczące jakości
(i) klasa „ekstra”
Dopuszczalna jest łączna tolerancja 5 % liczby lub masy truskawek niespełniających wymagań tej klasy, lecz spełniających wymagania klasy I. W ramach tej tolerancji nie więcej niż 0,5 % łącznie mogą stanowić produkty spełniające wymagania jakościowe klasy II.
(ii) klasa I
Dopuszczalna jest łączna tolerancja wynosząca 10 % liczby lub masy truskawek niespełniających wymagań tej klasy, lecz spełniających wymagania klasy II. W ramach tej tolerancji nie więcej niż 2 % łącznie mogą stanowić produkty niespełniające wymagań jakościowych klasy II ani wymagań minimalnych lub produkty z objawami zepsucia.
(iii) klasa II
Dopuszczalna jest łączna tolerancja 10 % liczby lub masy truskawek niespełniających wymagań tej klasy ani wymagań minimalnych. W ramach tej tolerancji nie więcej niż 2 % łącznie mogą stanowić produkty z objawami zepsucia.
B. Tolerancje dotyczące wielkości
Dla wszystkich klas: dopuszczalna jest łączna tolerancja wynosząca 10 % liczby lub masy truskawek niespełniających wymagań dotyczących wielkości minimalnej.
V. PRZEPISY DOTYCZĄCE PREZENTACJI
A. Jednorodność
Zawartość opakowania musi być jednorodna i obejmować wyłącznie truskawki tego samego pochodzenia, odmiany i jakości.
Truskawki w klasie „ekstra” – z wyjątkiem poziomek – muszą być szczególnie jednorodne pod względem stopnia dojrzałości, wybarwienia i wielkości. Truskawki w klasie I mogą być mniej jednorodne pod względem wielkości.
Widoczna część zawartości opakowania musi być reprezentatywna dla całej zawartości.
B. Pakowanie
Truskawki muszą być pakowane w sposób, który zapewni należytą ochronę produktu.
Materiały stosowane wewnątrz opakowania muszą być czyste i takiej jakości, która pozwala uniknąć jakichkolwiek, zewnętrznych lub wewnętrznych, uszkodzeń produktu. Dopuszcza się użycie materiałów, w szczególności papieru lub pieczątek, ze specyfikacją handlową, pod warunkiem że druk lub etykiety zostały wykonane z nietoksycznego tuszu lub kleju.
Opakowania muszą być wolne od wszelkich substancji obcych.
VI. PRZEPISY DOTYCZĄCE OZNAKOWANIA
Na każdym opakowaniu widnieją następujące informacje, zamieszczone po tej samej stronie, w sposób czytelny, trwały oraz widoczny z zewnątrz.
A. Identyfikacja
Nazwa i adres pakującego lub wysyłającego (np. ulica/miasto/region/kod pocztowy i państwo, jeśli różne od państwa pochodzenia).
Zapis ten można zastąpić:
| — |
dla wszystkich opakowań z wyjątkiem produktów paczkowanych – oficjalnie wydanym lub zatwierdzonym oznaczeniem kodowym identyfikującym pakującego lub wysyłającego, umieszczonym w bliskim sąsiedztwie określenia „pakujący lub wysyłający” (lub odpowiednich skrótów). Oznaczenie kodowe musi być poprzedzone kodem ISO 3166 (alfa) państwa/obszaru państwa uznającego, jeżeli nie jest to państwo pochodzenia; |
| — |
wyłącznie dla produktów paczkowanych – nazwą i adresem sprzedającego z siedzibą w Unii, umieszczonym w bliskim sąsiedztwie określenia „zapakowane dla:” lub zapisem równoznacznym. W takim przypadku etykieta zawiera również oznaczenie kodowe identyfikujące pakującego lub wysyłającego. Sprzedawca udostępnia wszystkie informacje dotyczące znaczenia tego kodu uznane przez organ kontrolny za niezbędne. |
B. Rodzaj produktu
| — |
„truskawki”, jeśli zawartość opakowania nie jest widoczna z zewnątrz, |
| — |
nazwa odmiany (nieobowiązkowo), |
C. Pochodzenie produktu
Państwo pochodzenia oraz, nieobowiązkowo, region uprawy lub krajowa, regionalna lub lokalna nazwa miejsca pochodzenia.
D. Specyfikacje handlowe
| — |
klasa. |
E. Znak kontroli urzędowej (nieobowiązkowo)
Opakowania nie muszą zawierać szczegółowych informacji wymienionych w pkt IV akapit pierwszy, jeśli zawierają wyłącznie opakowania detaliczne wyraźnie widoczne z zewnątrz i zawierające te informacje. Opakowania te nie mogą zawierać żadnych oznaczeń, które mogłyby wprowadzać w błąd. Jeśli opakowania znajdują się na paletach, szczegółowe informacje powinny być podane na etykietach umieszczonych w widocznym miejscu, co najmniej z dwóch stron palety.
Kontakt
radca prawny
dr hab. Tomasz Srogosz
t.srogosz@jwms.pl